Qurani-Kərimin Nisa surəsində ifadə olunan hökmlərə əsasən müsəlman ümmətinin vahid liderliyə və ədalətli hökmə olan zərurəti təsdiqlənir. Mövcud dini və siyasi ixtilafların həlli üçün mütləq itaətin, əslində, imanın təməl şərti kimi irəli sürülür.
Uca Allah, Nisa surəsinin 65-ci ayəsində mövcud olan fərdi hökm və parçalanma sistemlərini qətiyyətlə rədd edir. Allah and içərək, müsəlmanların öz aralarında mübahisə elədikləri məsələlərdə, məsələn, məzhəb mövzularında, tək bir rəhbəri (hakimi) qəbul etməli olduqlarını buyurur:
“Xeyr! Rəbbinə and olsun ki, onlar öz aralarındakı ixtilaflar barəsində səni hakim təyin edib, sonra da verdiyin hökmə görə içlərində bir sıxıntı hiss etməyib tam bir təslimiyyətlə təslim olmayınca, iman etmiş olmazlar!” (Nisa surəsi, 65)
Bu ilahi xitab, Allahın and içməsi ilə bu cür sistemləri qəbul etmədiyini açıq şəkildə ifadə edir. Ayə, ilkin olaraq Peyğəmbərimizə xitab olsa da, əsrimizdə müsəlmanların lideri olmalı olan şəxsə də ünvanlanır. Bu rəhbər, müsəlmanların hakimi olaraq, ədaləti təmin edən olmalıdır. Hz. Mehdinin əsas xüsusiyyətlərindən biri hakimlikdir.
Bədiüzzaman Səid Nursinin bu şəxsi təsvir edərkən dediyi kimi, o, “həm ən böyük bir müctəhid, həm ən böyük bir mücəddid, həm hakim, həm Mehdi, həm mürşid, həm Qütb-ü Əzəm olaraq bir zati-nuraniyi göndərəcək və o zat da Əhli-beyt-i Nəbəvidən olacaqdır.”
Ayə, hakim olaraq verilən hökmə, yəni ədaləti təmin edən birinin məhkəmə hökmünə qarşı qəlbən heç bir narahatlıq duymadan, tam bir təslimiyyətlə boyun əyilmənin imanın əsas şərti olduğunu bəyan edir. İmama itaət edilməzsə, Allahın imanı qəbul etməyəcəyi bildirilir.
Hz. Mehdiyə tabe olanlar, onun hökmünü daxili sıxıntı duymadan tam təslimiyyətlə qəbul etməklə, dünyadakı Şiə, Ələvi, Sünni və Vəhhabi ixtilafları kimi bütün anlaşılmazlıqları aradan qaldıracaqlar. Onun hakim olması və hökmünə hər kəsin razılıq göstərməsi ilə bütün gərginliklər yox olar.
Hazırda İranın, Səudiyyə Ərəbistanının, Mərakeş, Tunis, Əlcəzair və Liviya kimi ölkələrin hər birinin öz fərdi açıqlamaları ilə çıxış etməsi, heç bir hökmün ümumi şəkildə qəbul edilməməsi nəticəsində böyük bir anarxiya və ixtilaf yaranmışdır. Allah məhz bu nizamsızlığın düzəldilməsi üçün bu ayəni nazil etmişdir.
Bu hökmə paralel olaraq, Nisa surəsinin 61-ci ayəsi münafiqlərin vahid liderliyə çağırışa necə reaksiya verdiyini təsvir edir. Münafiqlər, zahirən müsəlman görünən, lakin daxilən riyakar olan şəxslərdir:
“Onlara: “Allahın nazil etdiyinə (Qurana) və elçiyə gəlin!” – deyildiyi zaman münafiqlərin səndən tamamilə üz döndərdiklərini görərsən.” (Nisa surəsi, 61)
Qeyd edilir ki, bu şəxslər, Qurana və Allahın elçisinə tərəf gəlin, itaət edin deyiləndə, gücləri çatdığı qədər qaçırlar. Bu, Allah tərəfindən münafiqlərin xüsusiyyəti kimi göstərilir.
Hz. Mehdiyə itaətin fərz olmasını açıqlayan digər bir hökm Nisa surəsinin 59-cu ayəsində yer alır:
“Ey iman edənlər, Allaha itaət edin! Elçiyə və özünüzdən olan ixtiyar sahiblərinə (idarəçilərə) də itaət edin! Əgər bir iş barəsində mübahisə etsəniz, Allaha və axirət gününə inanırsınızsa, onu Allaha və elçiyə ərz edin (onların əmrlərinə uyğun olaraq həll edin)! Bu həm daha xeyirli, həm də nəticə etibarilə daha gözəldir.” (Nisa surəsi, 59)
Bu ayə, Allaha (Qurana), elçiyə və müsəlmanlardan olan “ixtiyar sahiblərinə” (əmr sahiblərinə) itaət etməyi əmr edir. Axırzamanın son əmr sahibinin Hz. Mehdi olduğu hədislərdən bilinir. Əgər məzhəblər, təriqətlər, camaatlar və ya qruplar arasında bir anlaşılmazlıq yaranarsa, onu Allaha və elçisinə, yəni Qurana və o dövrdə elçi hökmündə olan İmama, Hz. Mehdiyə bildirmək zəruridir.
Fərqli düşüncələrlə ayrı hərəkət etmək əvəzinə, bir şəxsə itaət etməyin “həm daha xeyirli, həm də nəticə etibarilə daha gözəl” olduğu vurğulanır. İmamın olmaması və itaətsizlik isə xeyirsizdir.
Nisa surəsinin 58-ci ayəsi bu vahid və ədalətli rəhbərliyin zəruriliyini əmanət və hökm vermə anlayışı ilə tamamlayır. İttihad-ı İslamın (İslam Birliyi) rəhbərliyi və dünyanın idarə edilməsi böyük bir əmanətdir:
“Şübhəsiz Allah, sizə əmanətləri öz sahiblərinə (əhlinə) qaytarmanızı və insanlar arasında hökm verdiyiniz zaman ədalətlə hökm vermənizi əmr edir. Allah bununla sizə necə də gözəl nəsihət verir! Şübhəsiz ki, Allah hər şeyi eşidəndir, görəndir.” (Nisa surəsi, 58)
Bu ayə, əmanətin “əhlinə”, yəni Sahibuz-Zamana (Həzrəti Mehdiyə) təhvil verilməsinin vacibliyinə işarə edir. Eyni zamanda, insanlar arasında hökm verildikdə tam ədalətlə hərəkət etmək tələb olunur. Hər dövrdə İmamlar sevgi, ədalət və sülhü gətirmək üçün hakimlik etmişlər.
Bu, cəza məhkəmələri deyil, məhz məzhəblər arası qarışıqlıq və müsəlmanlararası ixtilaflarda adil hökm verməkdir. Ədaləti təmin etməsi, yəni hakim olması Hz. Mehdinin ən bariz xüsusiyyətidir. Allah bu hökmlərin böyük bir nəsihət olduğunu bəyan edir və O, hər şeyi eşidən, görəndir.
